९ फागुुन /अर्थ र व्यापार - अमेरिकाले पछिल्लो समयमा चिनियाँ कम्पनी हुवावेविरुद्ध चालेको कडा कदमका कारण नयाँ पुस्ताको मोबाइल नेटवर्क फाइभजीको विश्वव्यापी योजनामा धक्का लागेको छ । अमेरिका र हुवावेबीचको तनावका कारण फाइभजीको तयारी गरिरहेका मोबाइल अपरेटरहरु समस्यामा परेको बताइएको छ । 

नयाँ सुपरफास्ट फाइभ जी नेटवर्कमा हुवावे कम्पनीका उपकरणहरुको प्रयोग नगर्नका लागि अमेरिकाले विश्वका अन्य देशहरुलाई आग्रह गरिरहेको छ । हुवावेमार्फत चिनियाँ सरकारले अन्य देश तथा कम्पनीहरुको जासुसी गर्ने गरेको अमेरिकी आरोप छ । तर हुवावेले भने अमेरिकाको यस्तो आरोप सख्त रुपमा खारेज गरिरहेकोे छ । हुवावेले फाइभजी टेक्नोलोजीमा यस्तो बलियो अग्रता कायम गरेको छ कि फाइभजी नेटवर्कमा जान चाहने कुनै पनि कम्पनीहरुले हुवावेका उपकरण प्रयोग नगरी त्यो सम्भव नै नहुने जस्तो अवस्था सिर्जना भएको छ ।

मोबाइल दूरसञ्चार पूर्वाधारसम्बन्धी विज्ञका अनुसार हुवावेलाई प्रतिबन्ध लगाउनु भनेको एउटा यस्तो रिक्तता सिर्जना गर्नु हो, जुन अहिले सजिलै अन्य कम्पनीले भर्न सक्दैन । जसका फाइभजीको विश्वव्यापी विकासमा गम्भीर असर पर्नेछ । यस्तो अनिश्चितता खासगरी युरोपेली मुलुकहरुका लागि समस्यापूर्ण हुने अनुसन्धान कम्पनी आईएचएस मार्किटका विज्ञ स्टेफेन टेराल बताउँछन् । युरोपको आर्थिक भविष्यका लागि फाइभजी नेटवर्क निकै महत्वपूर्ण रहेको बताइएको अवस्थामा फाइभजी नेटवर्कको पूर्वाधार विकासमा हुवावेको प्रमुख भूमिका रहने अपेक्षा गरिएको थियो ।

फाइभजी नेटवर्कको विश्वव्यापी सुरुवातका लागि इन्टरनेट प्रयोगकर्ता व्यग्र बनिरहेका बेला अमेरिका र चीनबीच हुवावे काण्डका कारण चिसिएको सम्बन्ध चुनौतीको रुपमा खडा भएको छ । विश्वमा टेलिकम उपकरणको क्षेत्रमा हुवावेसँग प्रतिस्पर्धामा उत्रिसक्ने कुनै हेभीवेट अमेरिकी कम्पनी छैन । हुवावेका मुख्य प्रतिस्पर्धी भनेकै स्विडेनको इरिक्सन र फिनल्याण्डको नोकिया रहेका छन् । तर ती दुई कम्पनी नै वर्षौंदेखि घाटा तथा कर्मचारी कटौतीको बाध्यताबाट गुज्रिरहेका छन् । जबकि हुवावेले भने १ खर्ब डलर वार्षिक आम्दानी मात्र गरेको छैन चिनियाँ अर्थतन्त्रको खम्बाको रुपमा स्थापित हुँदै गएको छ । हुवावेले यतिधेरै प्रविधिका पेटेन्ट राइटहरु आफूसँग सुरक्षित राखेको छ कि त्यसले फाइभजी नेटवर्कको भविष्य निर्धारण गर्दछ ।